Το μπλε τιμολόγιο δεν παράγει ούτε μία κιλοβατώρα ηλεκτρικής ενέργειας.
Δεν κατασκευάζει φωτοβολταϊκά. Δεν εγκαθιστά ανεμογεννήτριες.
Δεν αποθηκεύει την περίσσεια της μεσημεριανής παραγωγής.
Δεν μειώνει από μόνο του το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.
Απλώς προσφέρει στον καταναλωτή μια σταθερή τιμή για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
Ο προμηθευτής αναλαμβάνει τον κίνδυνο των διακυμάνσεων και τον ενσωματώνει στην τιμολόγησή του, ανάλογα και με τις δυνατότητες αντιστάθμισης που διαθέτει.
Δηλαδή, αντί να μειώσουμε τον κίνδυνο, συζητάμε ποιος θα τον αναλάβει!
Και εδώ προκύπτει ένα πολύ σοβαρό ερώτημα:
Γιατί εξακολουθούμε να έχουμε τόσο μεγάλες διακυμάνσεις στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας;
Γιατί έχουμε ώρες κατά τις οποίες η παραγωγή από ΑΠΕ περισσεύει και οι τιμές καταρρέουν, ενώ λίγες ώρες αργότερα η ηλεκτρική ενέργεια γίνεται πανάκριβη;
Και κυρίως:
Τι θα είχε συμβεί αν είχαμε εγκαταστήσει εγκαίρως επαρκείς μονάδες αποθήκευσης;
ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΠΑΜΕ ΟΛΟΙ ΣΤΟ ΜΠΛΕ. ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΜΗ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΚΑΤΑΦΕΥΓΟΥΜΕ ΣΤΟ ΜΠΛΕ ΓΙΑ ΝΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΟΥΜΕ!
Η Ελλάδα διαθέτει ένα τεράστιο συγκριτικό πλεονέκτημα.
Τον ήλιο και τον άνεμο.
Ένα φωτοβολταϊκό σύστημα ισχύος 1 kW μπορεί, ανάλογα με την περιοχή και τις συνθήκες εγκατάστασης, να παράγει στην Ελλάδα υπερδιπλάσια ετήσια ενέργεια από όση σε περιοχές της βόρειας Ευρώπης.
Και όμως!
Αντί να αξιοποιούμε πλήρως αυτό το συγκριτικό πλεονέκτημα, αντιμετωπίζουμε περικοπές παραγωγής ΑΠΕ, πολύ χαμηλές μεσημεριανές τιμές και υψηλές τιμές σε άλλες ώρες της ημέρας.
Η αποθήκευση μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στην αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης.
Οι μπαταρίες μπορούν να αποθηκεύουν ενέργεια όταν υπάρχει περίσσεια παραγωγής και να την αποδίδουν όταν η ζήτηση και οι τιμές αυξάνονται.
Έτσι, μπορούν να περιορίζουν τις ακραίες διακυμάνσεις, να μειώνουν την ανάγκη λειτουργίας ακριβότερων μονάδων σε συγκεκριμένες ώρες και να βελτιώνουν την αξιοποίηση των ΑΠΕ.
Δεν ισχυρίζομαι ότι οι μπαταρίες από μόνες τους αρκούν για να λύσουν όλα τα προβλήματα της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.
Ισχυρίζομαι, όμως, ότι αποτελούν καταλυτικό παράγοντα για τον περιορισμό των μεγάλων ενδοημερήσιων διακυμάνσεων των τιμών.
Και όσο μικρότερες είναι οι διακυμάνσεις, τόσο μικρότερος μπορεί να γίνει και ο κίνδυνος που καλούνται να αναλάβουν οι προμηθευτές στα σταθερά τιμολόγια.
Αυτό είναι το ουσιαστικό ζήτημα. Όχι το χρώμα του λογαριασμού.
Αλλά το πραγματικό κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας.
Αντί να μας εξηγεί το Υπουργείο γιατί μπορεί να ακριβύνουν τα μπλε τιμολόγια όταν τα επιλέξουν περισσότεροι καταναλωτές, θα είχε μεγαλύτερη αξία να μας παρουσιάσει μια τεκμηριωμένη απάντηση στα ακόλουθα ερωτήματα:
- Πόσες MWh αποθήκευσης θα μπορούσαμε να έχουμε εγκαταστήσει σήμερα, αν οι διαδικασίες αδειοδότησης και σύνδεσης είχαν προχωρήσει ταχύτερα;
- Πόση από τη μεσημεριανή παραγωγή ΑΠΕ που περικόπτεται θα μπορούσαμε να αξιοποιήσουμε με αυτές τις μπαταρίες;
- Πόσο θα μπορούσαν να περιοριστούν οι ακριβές βραδινές ώρες και οι μεγάλες διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς;
- Ποια θα ήταν η επίπτωση στο κόστος προμήθειας και, τελικά, στους λογαριασμούς των καταναλωτών;
- Γιατί η Βουλγαρία θα έχει εγκατεστημένες 21.000 MWh στο τέλος του 2026 και η Ελλάδα ούτε 2.000;
- Γιατί δεν προχωρούν οι τουλάχιστον 20.000 MWh που είναι παρκαρισμένες στο ΥΠΕΝ για πάνω από 12 μήνες;
- Πότε επιτέλους θα συνειδητοποιήσει η Κυβέρνηση ότι προέχει το συμφέρον του καταναλωτή;
- Ποιος πραγματικά κυβερνά αυτόν τον τόπο;
Αυτά είναι ερωτήματα ενεργειακής πολιτικής. Τα χρωματιστά τιμολόγια είναι τρόποι τιμολόγησης.
Δεν αποτελούν υποκατάστατο των ενεργειακών υποδομών.
Και ασφαλώς δεν μπορούν να υποκαταστήσουν την αποθήκευση.
ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΑΛΛΑΞΟΥΜΕ ΤΟ ΧΡΩΜΑ ΤΟΥ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥ. ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΤΟΝ ΜΕΙΩΣΟΥΜΕ.
Τέλος, όσον αφορά το επιχείρημα ότι η Βουλγαρία έχει περισσότερες μπαταρίες αλλά ακριβότερο ρεύμα από εμάς, το έχω ξαναγράψει, αλλά θα το ξαναγράψω, γιατί η επανάληψη είναι μητέρα της μαθήσεως. Τουλάχιστον για αυτούς που διαβάζουν και μπορούν ή θέλουν να κρίνουν.
Η ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΕΧΕΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΜΠΑΤΑΡΙΕΣ ΚΑΙ ΑΚΡΙΒΟΤΕΡΟ ΡΕΥΜΑ. ΑΡΑ ΟΙ ΜΠΑΤΑΡΙΕΣ ΔΕΝ ΜΕΙΩΝΟΥΝ ΤΙΣ ΤΙΜΕΣ;
Όταν θέτεις λάθος ερώτημα, κινδυνεύεις να καταλήξεις σε λάθος συμπέρασμα!
Το επιχείρημα ότι η Βουλγαρία διαθέτει πολύ περισσότερες μπαταρίες από την Ελλάδα, αλλά εξακολουθεί να έχει υψηλότερη χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας, δεν αποδεικνύει ότι οι μπαταρίες δεν συμβάλλουν στη μείωση των τιμών.
Αποδεικνύει μόνο ότι η χονδρεμπορική τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τις μπαταρίες.
Και αυτό είναι κάτι που κανείς δεν αμφισβήτησε!
Η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας διαμορφώνεται από πολλούς παράγοντες: το κόστος φυσικού αερίου, το μείγμα ηλεκτροπαραγωγής, τη ζήτηση, την παραγωγή των ΑΠΕ, τις εισαγωγές και εξαγωγές, τις διασυνδέσεις, τις μονάδες που καθορίζουν την οριακή τιμή και, βεβαίως, τη διαθέσιμη αποθήκευση.
Η αποθήκευση είναι ένας από τους παράγοντες που επηρεάζουν την τιμή. Δεν είναι ο μοναδικός.
Επομένως, η σύγκριση δύο χωρών με διαφορετικά ενεργειακά συστήματα δεν μπορεί να απομονώσει την επίδραση των μπαταριών.
Το γεγονός ότι μια χώρα με περισσότερη αποθήκευση έχει υψηλότερη τιμή από μια άλλη χώρα δεν σημαίνει ότι η αποθήκευση δεν μειώνει τις τιμές της πρώτης.
Μπορεί κάλλιστα, χωρίς αυτές τις μπαταρίες, η τιμή της να ήταν ακόμη υψηλότερη.
Και εδώ βρίσκεται το θεμελιώδες σφάλμα της σύγκρισης.
Το σωστό ερώτημα δεν είναι:
«Γιατί η Βουλγαρία, που έχει περισσότερες μπαταρίες, έχει ακριβότερη ηλεκτρική ενέργεια από την Ελλάδα;»
Το σωστό ερώτημα είναι:
«Πόσο θα κόστιζε σήμερα η ηλεκτρική ενέργεια στην Ελλάδα, εάν είχαμε εγκαταστήσει την ίδια ισχύ και χωρητικότητα αποθήκευσης με τη Βουλγαρία;»
Και ένα δεύτερο, εξίσου σημαντικό:
«Πόσο ακριβότερη θα ήταν η ηλεκτρική ενέργεια στη Βουλγαρία, εάν δεν διέθετε τις μπαταρίες που έχει εγκαταστήσει;»
Αυτά είναι τα ερωτήματα που πρέπει να τεθούν .
Και αν το ChatGPT δεν σου τα απαντά σωστά , ίσως πρέπει να δοκιμάσεις μια πιο ακριβή version.
———————————————————–.———————————
Ο Πέτρος Τσικούρας είναι Οικονομολόγος .
Είναι Οργανωτικός Γραμματέας της ΠΟΣΠΗΕΦ .