Τα ηλεκτρικά σκούτερ έχουν γίνει ιδιαίτερα δημοφιλή τα τελευταία χρόνια, παρουσιάζοντας μια εναλλακτική λύση στις καθημερινές μετακινήσεις. Όμως, πόσο πραγματικά φιλικά προς το περιβάλλον είναι;
Είναι τα ηλεκτρικά σκούτερ πραγματικά οικολογικά;
Τα ηλεκτρικά σκούτερ εκπέμπουν μηδενικούς ρύπους κατά τη χρήση τους, κάτι που τα κάνει να φαίνονται ως μια καθαρή και βιώσιμη επιλογή. Ωστόσο, η πλήρης περιβαλλοντική τους επίδραση πρέπει να αξιολογηθεί σε όλα τα στάδια του κύκλου ζωής τους:
- Κατασκευή: Η παραγωγή των ηλεκτρικών σκούτερ απαιτεί ενέργεια και πόρους, ειδικά για τις μπαταρίες λιθίου, που περιέχουν σπάνια μέταλλα. Περίπου το 50% του συνολικού αποτυπώματος άνθρακα των σκούτερ προέρχεται από την παραγωγή τους.
- Παραγωγή ενέργειας: Αν η ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιείται για τη φόρτιση προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές, η περιβαλλοντική τους επιβάρυνση μειώνεται. Αν όμως παράγεται από ορυκτά καύσιμα, τότε το συνολικό τους αποτύπωμα αυξάνεται σημαντικά.
- Χρήση: Σε αυτή τη φάση τα ηλεκτρικά σκούτερ έχουν σημαντικό πλεονέκτημα, αφού δεν εκπέμπουν CO2 κατά την οδήγηση. Ωστόσο, οι εταιρείες που διαχειρίζονται στόλους σκούτερ χρειάζονται φορτηγά για να συλλέγουν και να φορτίζουν τις συσκευές, προσθέτοντας εκπομπές ρύπων.
- Συντήρηση και ανακύκλωση: Οι μπαταρίες λιθίου είναι δύσκολο να ανακυκλωθούν, ενώ το μικρό προσδόκιμο ζωής πολλών σκούτερ (λιγότερο από ένα έτος σε κάποιες πόλεις) επιβαρύνει το περιβάλλον.
Τα ηλεκτρικά σκούτερ ως μέρος ενός βιώσιμου συστήματος μεταφορών
Για να είναι πραγματικά χρήσιμα τα ηλεκτρικά σκούτερ, θα πρέπει να αντικαθιστούν πιο ρυπογόνα μέσα μεταφοράς, όπως τα αυτοκίνητα. Ωστόσο, έρευνες δείχνουν ότι πολλοί χρήστες αντί να αφήνουν το αυτοκίνητο, χρησιμοποιούν το σκούτερ στη θέση πιο οικολογικών επιλογών, όπως η ποδηλασία ή η δημόσια συγκοινωνία.
Σύμφωνα με μελέτη του North Carolina State University, τα ηλεκτρικα σκουτερ εκπέμπουν περίπου 202 g CO2 ανά χιλιόμετρο και ανά επιβάτη καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής τους, ποσότητα παρόμοια με ένα αυτοκίνητο και 3,5 φορές μεγαλύτερη από ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο.
Οι κύριοι λόγοι για αυτήν την υψηλή εκπομπή είναι:
- Σύντομη διάρκεια ζωής: Σε πολλές περιπτώσεις, τα σκούτερ χρησιμοποιούνται μόνο για μερικούς μήνες πριν εγκαταλειφθούν ή καταστραφούν.
- Εκπομπές λόγω φόρτισης: Τα περισσότερα ηλεκτρικά σκούτερ πρέπει να μεταφέρονται με φορτηγά για να φορτιστούν, κάτι που αυξάνει το συνολικό τους αποτύπωμα άνθρακα.
- Χαμηλή ανακύκλωση: Η ανακύκλωση των ηλεκτρικών σκούτερ δεν είναι ακόμα επαρκώς ανεπτυγμένη, ιδιαίτερα για τις μπαταρίες τους.
Είναι τα ηλεκτρικά σκούτερ καλύτερα από άλλες εναλλακτικές;
Αν συγκρίνουμε τα ηλεκτρικά σκούτερ με άλλα μέσα μεταφοράς, τα αποτελέσματα είναι μεικτά:
- Σε σχέση με τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα: Τα αυτοκίνητα παράγουν περισσότερους ρύπους κατά τη χρήση τους, αλλά έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και είναι πιο ενεργειακά αποδοτικά όταν χρησιμοποιούνται για μεγάλες αποστάσεις.
- Σε σχέση με τα ηλεκτρικά μηχανάκια: Τα ηλεκτρικά μηχανάκια είναι πιο κατάλληλα για μεγαλύτερες αποστάσεις και απαιτούν λιγότερη συχνή φόρτιση.
- Σε σχέση με τα ηλεκτρικα ποδηλατα: Τα ηλεκτρικά ποδήλατα έχουν πολύ χαμηλότερο αποτύπωμα άνθρακα και μεγαλύτερη διάρκεια ζωής.
Πώς μπορούν τα ηλεκτρικά σκούτερ να γίνουν πιο οικολογικά;
Για να γίνουν πραγματικά βιώσιμα, τα ηλεκτρικά σκούτερ πρέπει να:
- Έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής, ώστε να μειωθεί ο αντίκτυπος της κατασκευής τους.
- Χρησιμοποιούν καλύτερες πρακτικές φόρτισης, μειώνοντας τη χρήση φορτηγών για τη μεταφορά τους.
- Ανακυκλώνονται αποτελεσματικά, ιδιαίτερα οι μπαταρίες τους.
- Χρησιμοποιούνται στρατηγικά, για να αντικαθιστούν πιο ρυπογόνα μέσα μεταφοράς, και όχι πιο οικολογικά μέσα, όπως το ποδήλατο ή η πεζοπορία.
Συμπέρασμα
Τα ηλεκτρικά σκούτερ προσφέρουν μια φαινομενικά φιλική προς το περιβάλλον λύση, αλλά ο πραγματικός τους αντίκτυπος εξαρτάται από το πώς κατασκευάζονται, φορτίζονται και χρησιμοποιούνται. Σε πολλές περιπτώσεις, αντικαθιστούν πιο πράσινες μορφές μεταφοράς, αυξάνοντας τελικά το συνολικό αποτύπωμα άνθρακα. Ενώ μπορούν να αποτελέσουν μέρος ενός βιώσιμου μεταφορικού συστήματος, η χρήση τους πρέπει να βελτιωθεί για να μειωθεί η περιβαλλοντική τους επίδραση.
