Menu

Εθνικοί και περιφερειακοί εγωισμοί (Του Αγγελου Σταγκου)

αθλουπολη

Με την απόφαση Ντράγκι για την πολιτική της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας απέναντι στην αγορά ομολόγων, η Ευρωζώνη πήρε μια βαθιά ανάσα. Ηταν άλλωστε φανερό, παρά τις πρώτες επιπόλαιες εκτιμήσεις διαφόρων σχολιαστών στην Ελλάδα, ότι η απόφαση ελήφθη με τη σιωπηρή συγκατάθεση της γερμανικής κυβέρνησης, η οποία μάλιστα άφησε τον εκπρόσωπο της Μπούντενσμπανκ να εκτεθεί στο Δ.Σ. της ΕΚΤ εκφράζοντας τις μοναδικές αντιρρήσεις.

Είναι φανερό ότι η ανάσα που πήρε η Ευρωζώνη δεν είναι αρκετή. Μπορεί σταδιακά να πορεύεται προς την εξυγίανσή της, όπως την αντιλαμβάνονται τα κυρίαρχα κέντρα αποφάσεων, αλλά τα προβλήματά της είναι ακόμη πολύ μεγάλα και εγκυμονούν κινδύνους, προβλέψιμους ή απρόβλεπτους, ενώ συνεχώς προκύπτουν σοβαρές διαφορές απόψεων, ιδιαίτερα όταν εμπλέκονται εθνικά συμφέροντα, οικονομικά ή κυριαρχικά. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι μόνο για την Ελλάδα και την τήρηση των δεσμεύσεών της υπάρχει ταύτιση απόψεων…

Η γενικά παραδεκτή άποψη είναι ότι κατ’ αρχάς το ευρώ δημιουργήθηκε και στήθηκε επιπόλαια, αλλά το γεγονός αυτό είχε συγκεκριμένες συνέπειες. Να ωφελείται η Γερμανία και κάποιες άλλες χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά και να χάνουν συνεχώς την ανταγωνιστικότητά τους οι χώρες του Νότου, με τα γνωστά αποτελέσματα. Σίγουρα έχει βάση αυτή η άποψη, αλλά δεν λέει ολόκληρη την αλήθεια. Δεν εξηγεί γιατί οι χώρες του Νότου έχουν κυρίως το πρόβλημα, όταν μάλιστα η Ιταλία και η Ισπανία έχουν παραγωγή, ούτε λαμβάνει υπ’ όψιν τα ζητήματα της γήρανσης του πληθυσμού, της παγκοσμιοποίησης, της ανταγωνιστικότητας, των αναδυομένων αγορών, της μεταφοράς πλούτου από τη Δύση στην Κίνα, τη Βραζιλία, την Ινδία, το Βιετνάμ και αλλού, την καθυστέρηση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και άλλα.

Τώρα όμως με την κρίση κλιμακώνονται οι τάσεις αντιευρωπαϊσμού, εθνικών εγωισμών, ακόμη και απεξάρτησης περιφερειών από εθνικούς κορμούς. Τα διαβάζουμε, τα βλέπουμε, τα παρατηρούμε και δεν περιορίζονται στην Ελλάδα, όπου το «κίνημα» της εξόδου από την Ευρωζώνη και την Ευρωπαϊκή Ενωση το στηρίζουν άμεσα ή έμμεσα κόμματα, ένα μέρος του πληθυσμού που δεν αντιλαμβάνεται τις επιπτώσεις σε βάρος του από ενδεχόμενη έξοδο από την Ευρωζώνη, κάποια μίντια και δημοσιογράφοι και ένας εσμός μεγαλοσυμφερόντων. Σύμφωνα δε με πληροφορίες και εκτιμήσεις, την έξοδο της Ελλάδας και την επιστροφή στη δραχμή τη θέλει και μεγάλη χώρα εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης για να αυξήσει την επιρροή της στην ευρύτερη περιοχή.

Αφήνοντας λοιπόν την Ελλάδα κατά μέρος, ο αντιευρωπαϊσμός παίρνει διαστάσεις και σε χώρες όπως η Γερμανία, οι οποίες έχουν ωφεληθεί τα μέγιστα -πολιτικά και οικονομικά- από τη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Ενωσης και, ακόμη περισσότερο, της Ευρωζώνης. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν μεγάλα ποσοστά υπέρ της εξόδου της Γερμανίας από το ευρώ και της επιστροφής στο μάρκο, σε σημείο που ανάγκασαν το «κατεστημένο» να διοργανώσει εκστρατεία υπέρ της Ευρωζώνης και τη Μέρκελ να επιστρατεύσει τον γερο-Κολ για τον ίδιο λόγο. Παράλληλα, έχουν πολλαπλασιαστεί οι φιλοευρωπαϊκές δηλώσεις της. Αυτά ενόψει εκλογών, ενώ κάτι ανάλογο συνέβαινε πριν από τις ολλανδικές εκλογές, όπου εκεί τελικά επικράτησαν οι φιλοευρωπαϊκές δυνάμεις.

Από την άλλη πλευρά, το Βερολίνο ακροβατεί μεταξύ κινήσεων που στηρίζουν την ευρωπαϊκή ιδέα και υπεράσπισης των εθνικών γερμανικών συμφερόντων, ενώ το Παρίσι από την πλευρά του είναι ιδιαίτερα επιφυλακτικό απέναντι σε κινήσεις ενοποίησης ή ομοσπονδοποίησης της Ευρώπης. Αυτό πρέπει να θεωρείται φυσιολογικό, καθώς όλα τα κράτη προασπίζονται στον βαθμό που μπορούν τα εθνικά συμφέροντα και τους λαούς τους. Αλλά εκείνο που παρατηρείται ταυτόχρονα και είναι εξίσου ανησυχητικό με τις εθνικές εμμονές είναι φαινόμενα έλλειψης αλληλεγγύης και αποσχιστικών τάσεων μέσα στα κράτη. Στη Γερμανία εμφανίστηκε κάποια στιγμή η Βαυαρία να διαμαρτύρεται γιατί ως πλούσιο κρατίδιο καλείται να ενισχύει τα φτωχότερα. Στο Βέλγιο είναι γνωστά τα προβλήματα μεταξύ Φλαμανδών και Βαλόνων. Στην Ιταλία, ο πλούσιος Βορράς βαρυγκομά κατά του φτωχού Νότου εδώ και χρόνια. Και τώρα στην Ισπανία, η Καταλωνία κορυφώνει τις απειλές της περί απόσχισής της από τη χώρα.

Δεν είναι ούτε βέβαιο ούτε εύκολο να καταλήξει η Ευρώπη σε ένα συνονθύλευμα κρατιδίων και περιφερειών, που το καθένα θα αγωνίζεται για την επιβίωσή του και όλα μαζί θα είναι έρμαια των διαθέσεων μεγαλύτερων οντοτήτων. Ομως όλα αυτά δείχνουν πόσο δύσκολη είναι η πορεία προς την ευρωπαϊκή ενοποίηση.

20121001-105839.jpg

αθλουπολη

Categories:   Οικονομία

Comments

Απάντηση